Δημοτικά

Ένα νέο πλαίσιο κοινωνικής πολιτικής με άμεσες επιπτώσεις για την Τοπική Αυτοδιοίκηση θεσπίζει ο Νόμος 5322/2026, εισάγοντας μόνιμο θεσμό Προσωπικού Βοηθού, καθολική Πρώιμη Παρέμβαση και ενισχυμένη στεγαστική πολιτική.

Οι βασικές αλλαγές που αφορούν τους Δήμους

Ο νόμος, με τίτλο «Προσωπικός Βοηθός, Πρώιμη Παρέμβαση και λοιπές ενεργητικές πολιτικές για άτομα με αναπηρία, ρυθμίσεις στεγαστικής πολιτικής, ρύθμιση για τις συντάξεις χηρείας και άλλες διατάξεις», δεν μεταβιβάζει νέες τυπικές αρμοδιότητες στην Αυτοδιοίκηση, αλλά αυξάνει ουσιαστικά τις απαιτήσεις από τις κοινωνικές υπηρεσίες των Δήμων.myota

Παρότι οι βασικοί φορείς υλοποίησης είναι το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και ο ΟΠΕΚΑ, οι Δήμοι καλούνται να διαδραματίσουν ουσιαστικότερο ρόλο στην κοινωνική ένταξη, την προσβασιμότητα και τη στήριξη των ευάλωτων πολιτών.

Προσωπικός Βοηθός: Από πιλοτικό σε μόνιμο θεσμό

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τη θεσμοθέτηση του προγράμματος «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία», το οποίο παύει να λειτουργεί πιλοτικά και αποκτά μόνιμο χαρακτήρα.myota

Ο νόμος καθορίζει:

• Το πλαίσιο υλοποίησης

• Τους ωφελούμενους

• Τα προσόντα των προσωπικών βοηθών

• Το πληροφοριακό σύστημα διαχείρισης

• Τη χρηματοδότηση του προγράμματος

Για τους Δήμους, αυτό σημαίνει ότι οι κοινωνικές υπηρεσίες θα χρειαστεί να λειτουργούν συμπληρωματικά με το νέο θεσμό, παρέχοντας ενημέρωση στους πολίτες, διασυνδέοντας τους ενδιαφερόμενους με τις αρμόδιες υπηρεσίες και προσαρμόζοντας τις δημοτικές δομές.

Πρώιμη Παρέμβαση: Καθολική εφαρμογή

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η καθολική εφαρμογή του Προγράμματος Πρώιμης Παρέμβασης για παιδιά με αναπτυξιακές δυσκολίες ή αναπηρία.

Παράλληλα δημιουργούνται:

• Ηλεκτρονικό Μητρώο Επαγγελματιών Πρώιμης Παρέμβασης

• Ηλεκτρονικό Μητρώο Παρόχων

• Ψηφιακό πληροφοριακό σύστημα για τη διαχείριση των αιτήσεων και των υπηρεσιών

Οι Δήμοι, μέσω των Κέντρων Κοινότητας, των κοινωνικών υπηρεσιών, των δημοτικών βρεφονηπιακών σταθμών και των δομών υποστήριξης οικογενειών, αναμένεται να αποτελέσουν βασικό σημείο ενημέρωσης και καθοδήγησης των γονέων προς το νέο σύστημα.

Ψηφιακή αναβάθμιση: Νέα Κάρτα Αναπηρίας

Ο νόμος εκσυγχρονίζει την Εθνική Πύλη Αναπηρίας, προβλέποντας:

• Αναβάθμιση του Ψηφιακού Μητρώου Ατόμων με Αναπηρία

• Νέα Κάρτα Αναπηρίας

• Μητρώο Παροχών Αναπηρίας

• Δημιουργία Μητρώου Δομών Αναπηρίας

Η ψηφιοποίηση αυτή αναμένεται να μειώσει σημαντικά τη γραφειοκρατία, καθώς οι δημοτικές υπηρεσίες θα μπορούν ευκολότερα να διασταυρώνουν στοιχεία και να εξυπηρετούν πολίτες χωρίς την επανυποβολή των ίδιων δικαιολογητικών.

Στεγαστική πολιτική: Νέες συνεργασίες με την Αυτοδιοίκηση

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Τοπική Αυτοδιοίκηση παρουσιάζουν οι διατάξεις για τη στεγαστική πολιτική.

Μεταξύ άλλων:

• Επεκτείνεται το πρόγραμμα «Στέγαση και Εργασία για τους αστέγους»

• Δίνονται φορολογικά κίνητρα για ακίνητα που εντάσσονται σε προγράμματα κοινωνικής μίσθωσης

• Ολοκληρώνεται το πρόγραμμα «Κάλυψη» με νέες ρυθμίσεις στεγαστικής συνδρομής

• Διευκολύνεται η αλλαγή χρήσης υφιστάμενων κτιρίων για δημιουργία κατοικιών

Οι ρυθμίσεις αυτές δημιουργούν νέες δυνατότητες συνεργασίας μεταξύ Υπουργείων και Δήμων, ιδιαίτερα για την αξιοποίηση ανενεργών δημοτικών κτιρίων και την ανάπτυξη τοπικών προγραμμάτων κοινωνικής κατοικίας.myota

Προσβασιμότητα: Συνεχίζεται η χρηματοδότηση έργων

Σημαντικές είναι και οι διατάξεις που παρατείνουν και ενισχύουν το πρόγραμμα επιχορήγησης παρεμβάσεων προσβασιμότητας.myota

Για τους Δήμους αυτό σημαίνει ότι συνεχίζονται οι δυνατότητες χρηματοδότησης έργων όπως:

• Κατασκευή και αναβάθμιση ραμπών

• Προσβάσιμα πεζοδρόμια

• Παρεμβάσεις σε δημοτικά κτίρια

• Υποδομές εξυπηρετήσης ατόμων με αναπηρία

• Βελτίωση της καθολικής προσβασιμότητας στους δημόσιους χώρους

Τι καλούνται να κάνουν οι κοινωνικές υπηρεσίες των Δήμων

Οι Δήμοι καλούνται να:

• Ενημερώνουν τους πολίτες για τα νέα προγράμματα

• Συνεργάζονται με τον ΟΠΕΚΑ και τις κρατικές υπηρεσίες

• Αξιοποιούν τα νέα ψηφιακά εργαλεία

• Ενισχύσουν τα Κέντρα Κοινότητας ως σημεία πρώτης υποδοχής

• Προωθήσουν πολιτικές κοινωνικής ένταξης και ανεξάρτητης διαβίωσης

Ένας νόμος που αλλάζει το μοντέλο στήριξης

Ο Ν. 5322/2026 διαμορφώνει ένα νέο μοντέλο υποστήριξης των ατόμων με αναπηρία, μετατοπίζοντας το βάρος από την παθητική επιδοματική πολιτική στην ενεργητική κοινωνική ένταξη, την αυτονομία και την ανεξάρτητη διαβίωση.

Για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, η επιτυχία του νέου πλαισίου θα εξαρτηθεί από την αποτελεσματική συνεργασία των κοινωνικών υπηρεσιών με το κεντρικό κράτος, την αξιοποίηση των νέων ψηφιακών υποδομών και τη δημιουργία ενός περισσότερο προσβάσιμου και συμπεριληπτικού τοπικού περιβάλλοντος.

Πηγή από: https://www.myota.gr/2026/07/28/%CE%BD-5322-2026-%CE%BD%CE%AD%CE%B5%CF%82-%CE%B1%CF%81%CE%BC%CE%BF%CE%B4%CE%B9%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B5%CF%82-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%B5%CF%85%CE%BA%CE%B1%CE%B9%CF%81%CE%AF%CE%B5%CF%82-%CE%B3/